Maide 51

EY İNANANLAR! Yahudi mezhebi mensubuyum diyenler ve Hristiyan mezhebi mensubuyum diyenleri veliler, dostlar, kayırıcılar, yöneticiler edinmeyin, arkanızı onlara yaslamayın. Onlar birbirlerinin velileridirler, yöneticileridir, dostlarıdırlar. Sizden kim onları yönetici, veli edinir arkasını onlara dayarsa kuşkusuz o da onlardandır. Şüphesiz Allah zalimler topluluğunu hidayete, doğru yola iletmez.

______________________
YAHUDİLİK ~ Musa as.’ın arkasından gidenlerin dini değil, gitmeyenlerin dinidir.

HRİSTİYANLIK ~ İsa as.’ın arkasından gidenlerin dini değil, gitmeyenlerin dinidir.

SÜNNİLİK-ŞİİLİK ~ Muhammed as.’ın arkasından gidenlerin inancı değil, İslam adına sonraları oluşturulan bir inançtır. Allah’a ve Rasûlüne rağmen oluşturulmuş ve gerçekte onların DİNİ / YAŞAM BİÇİMİ olmuştur.

AYETİN AÇILIMI

EY İNANANLAR! Yahudi mezhebindenim diyenler ve Hristiyan mezhebi mensubuyum diyenleri veliler, dostlar, kayırıcılar, yöneticiler edinmeyin; arkanızı onlara yaslamayın. Onlar birbirlerinin velileridirler, yöneticileridir, dostlarıdırlar. Sizden kim onları yönetici, veli edinir ve arkasını onlara dayarsa kuşkusuz o da onlardandır. Şüphesiz Allah zalimler topluluğunu hidayete, doğru yola iletmez.

Bu ayet, inananların otorite ve bağlılık ilişkisini kime yöneltecekleri konusunda açık bir ilke ortaya koyar. Kur’an’ın bütünlüğünde burada kastedilen mesele, farklı inanç mensuplarıyla insani ilişki kurmak değildir. Asıl konu; yönetim, yönlendirme ve güven ilişkisini kimin belirleyeceğidir.

Ayette geçen “veli edinmek” ifadesi; sıradan dostluk, ticaret veya komşuluk anlamına gelmez. Kur’an’da insanlar arasında barış içinde yaşamak, alışveriş yapmak ve adaletli davranmak yasaklanmış değildir. Buradaki uyarı; bir topluluğun kendi değerlerini ve yönetim ölçülerini bırakıp başka bir inanç sisteminin otoritesine sığınması, yani toplumsal yönünü ve kararlarını başkalarının belirlemesine izin vermesidir.

“Onlar birbirlerinin velileridir” ifadesi ise tarih boyunca görülen doğal bir gerçeğe işaret eder: Yahudi mezhebindenim diyenler kendi aralarında, Hristiyan mezhebi mensubuyum diyenler de kendi aralarında bir dayanışma ve bağlılık oluştururlar. Her topluluk kendi kimliğini korumak için birbirini destekler. Kur’an bu gerçeği hatırlatarak inananların da kendi değerlerini ve yöneticilik ölçülerini başkalarına teslim etmemeleri gerektiğini bildirir.

Ayetin verdiği uyarı şudur: Bir toplum yönetimini, yönlendirilmesini ve temel bağlılığını başka bir inanç sisteminin otoritesine bırakırsa zamanla o sistemin parçası hâline gelir. Çünkü toplumun yönünü belirleyen şey; kimin hükmettiği ve kimin ölçülerinin esas alındığıdır.

Sonuç olarak ayetin mesajı düşmanlık üretmek değildir. Verilen uyarı; kimlik, yönetim ve değer bağımsızlığını koruma çağrısıdır. İnananlar başka inanç mensuplarıyla barış içinde yaşayabilirler. Ancak toplumsal yönlerini ve hüküm ölçülerini vahiy dışı otoritelere teslim etmek, Kur’an’ın uyardığı bir durumdur. Çünkü böyle bir teslimiyet zamanla toplumun kendi ölçülerini kaybetmesine yol açar.